Japonya'da 7,1 Büyüklüğünde Deprem: Toyota, Honda ve Bridgestone Fabrikaları Durdu

Japonya'nın güneyindeki Kyushu adasını 28 Temmuz Salı günü yerel saatle 16.27'de vuran 7,1 büyüklüğünde (JMA verisi) deprem, ülkenin önemli bir sanayi üssü olan Kumamoto bölgesini doğrudan etkiledi. Toyota'nın Fukuoka'daki üç fabrikası, Honda'nın Kumamoto'daki motosiklet tesisi ve Bridgestone'un Tamana şehrindeki hortum fabrikası güvenlik gerekçesiyle üretimi durdurdu. Japon makamlarının 29 Temmuz sabahı itibarıyla açıkladığına göre deprem en az 13 kişinin hayatını kaybetmesine yol açtı; bu rakamın güncellenmesi olası. Toyota'nın Türkiye'deki Sakarya fabrikası bu listede yer almıyor; Bridgestone'un Türkiye ortaklığı Brisa da üretimini İzmit'te bağımsız sürdürüyor. Yine de olayın büyüklüğü, küresel otomotiv tedarik zincirinde kısa vadeli bir dalgalanma ihtimalini gündeme getiriyor.

Depremde tam olarak ne oldu?

28 Temmuz Salı günü yerel saatle 16.27'de Kumamoto merkezli bir deprem Kyushu adasını salladı; azami şiddet 7 shindo olarak ölçüldü. Japon Meteoroloji Ajansı'nın (JMA) yayımladığı ön veriye göre büyüklük 7,1; ABD Jeoloji Araştırmaları Kurumu (USGS) ise depremi moment büyüklüğü ölçeğinde Mw 6,8 olarak kaydetti - iki kurumun farklı ölçüm yöntemi kullanması nedeniyle bu bir çelişki değil. Kashima kasabasındaki Aeon Mall alışveriş merkezinin ikinci katı çöktü, Yatsushiro'da Nippon Paper'a ait bir fabrikanın bacası yıkılarak 11 kişiyi mahsur bıraktı. Japon makamlarının 29 Temmuz sabahı itibarıyla açıkladığına göre en az 13 kişi hayatını kaybetti. Yaralı sayısı ise kaynaklar arasında büyük farklılık gösteriyor - bildirilen rakamlar 50 ile 390 arasında değişiyor - çünkü arama-kurtarma çalışmaları sürüyor ve veri henüz kesinleşmedi. Japon Meteoroloji Ajansı'nın çıkardığı kısa süreli tsunami uyarısı birkaç saat sonra kaldırıldı.

Hangi otomotiv fabrikaları durdu?

Toyota Motor Kyushu bünyesindeki Fukuoka'daki üç fabrika -Lexus NX ve RX'in üretildiği ana tesis, Kanda motor fabrikası ve Kokura hibrit aktarma organları tesisi- güvenlik kontrolleri için durduruldu. Toyota, tesislerde can veya yapı hasarı bildirilmediğini, üretimin 29 Temmuz Çarşamba (bugün) yeniden başlayacağını açıkladı. Honda'nın Kumamoto'daki iki tekerlekli araç fabrikasında deprem sırasında yangın söndürme sistemi devreye girip su hasarına yol açtı; üretim 29 Temmuz akşamına kadar durduruldu. Nissan ise kendi tesislerindeki durumu değerlendiriyor.

Bridgestone'un durdurduğu fabrika lastik mi üretiyor?

Hayır. Japon ekonomi gazetesi Nikkei'nin haberine göre, Tamana'daki tesis binek veya ticari araç lastiği değil, endüstriyel yüksek basınçlı hidrolik hortum üretiyor. Bridgestone'un Japonya'daki asıl lastik fabrikaları bu haberlerde adı geçen tesisler arasında değil. Bu ayrım önemli: "Bridgestone fabrikası durdu" başlığı, binek araç lastiği tedarikinde doğrudan bir küresel kesinti anlamına gelmiyor.

Toyota'nın Sakarya fabrikası etkilendi mi?

En azından şu ana kadar bildirilen bir kesinti yok. Toyota Otomotiv Sanayi Türkiye'nin Sakarya/Arifiye'deki fabrikası, durdurulan üç Fukuoka tesisinden bağımsız bir üretim birimi: Corolla ve C-HR üretiyor, yıllık 280 bin araç kapasitesiyle üretiminin yaklaşık yüzde 90'ını 150'den fazla ülkeye ihraç ediyor. Toyota, 2011 Tohoku depreminin ardından tedarikçi ağını en fazla iki hafta içinde toparlanacak şekilde yeniden kurguladığını açıklamıştı; bu nedenle Kyushu'daki kısa süreli durma, Sakarya'daki üretime yayılma ihtimali düşük bir senaryo. Ancak bu bir garanti değil - parça tedarikinde gecikme yaşanıp yaşanmayacağı önümüzdeki haftalarda netleşecek.

Türkiye'de lastik veya araç fiyatları artar mı?

Bridgestone'un Türkiye iştiraki Brisa, Bridgestone Corporation ile Sabancı Grubu'nun eşit ortaklığıyla 1988'de kurulan bağımsız bir şirket; İzmit'teki 260 bin metrekare kapalı alanlı tesiste 500'e yakın farklı lastik tipini kendi hattında üretiyor ve Japonya'dan sevkiyata bağımlı değil. Dolayısıyla bu depremin Türkiye'deki lastik fiyatlarını doğrudan etkileyeceğine dair somut bir veri şu an yok. Net konuşmak gerekirse: "Türkiye'de fiyatlar artacak" demek bugün için erken ve dayanaksız bir tahmin olur - OtoPusula olarak böyle bir iddiayı doğrulayamadığımız için yazmıyoruz.

Sık Sorulan Sorular

Deprem tam olarak ne zaman ve nerede oldu? 28 Temmuz Salı günü yerel saatle 16.27'de, Japonya'nın Kyushu adasındaki Kumamoto bölgesinde bir deprem meydana geldi. JMA'nın ön verisine göre büyüklük 7,1; USGS'in moment büyüklüğü ölçümüne göre ise Mw 6,8.

Depremde kaç kişi hayatını kaybetti? Japon makamlarının 29 Temmuz sabahı itibarıyla açıkladığına göre en az 13 kişi hayatını kaybetti. Yaralı sayısı kaynaklara göre 50 ile 390 arasında değişiyor ve arama-kurtarma sürdükçe güncelleniyor.

Toyota'nın fabrikaları ne zaman yeniden açılıyor? Toyota, Fukuoka'daki üç fabrikasının 29 Temmuz Çarşamba (bugün) yeniden üretime başlayacağını açıkladı.

Bridgestone'un durdurduğu fabrika binek araç lastiği mi üretiyor? Hayır. Tamana'daki tesis endüstriyel hidrolik hortum üretiyor, binek/ticari araç lastiği üretmiyor.

Türkiye'deki Toyota ve Bridgestone (Brisa) tesisleri etkilendi mi? Şu ana kadar bildirilen bir üretim kesintisi yok. Her iki tesis de Japonya'daki üretimden bağımsız çalışıyor.