TÜVTÜRK Muayenesinden Neden Kalınır? Ağır Kusur ve Emniyetsiz Farkı

Muayeneden yalnızca iki sonuçta kalırsınız: ağır kusur ve emniyetsiz. "Hafif kusur" sizi kaldırmaz — rapora işlenir, aracınız yine de geçer. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'nın 1 Haziran 2026'dan beri yürürlükte olan kusurlar tablosunda 794 kusur satırı var: 492'si ağır kusur, 280'i hafif kusur, yalnızca 22'si emniyetsiz. Kalırsanız 1 ay içinde, bir defaya mahsus, ücretsiz muayene tekrarı hakkınız var.

Aşağıda o tablonun kendisini açıp hangi arızanın hangi gruba girdiğini tek tek gösteriyorum. Çünkü sanayide en çok duyulan cümlelerden biri şudur: "Bu ağır kusur abi, kalırsın." Çoğu zaman değildir.

Son güncelleme: 13 Ekim 2026 — Bakanlığın 1 Haziran 2026 tarihinden itibaren uygulanan kusurlar tablosu hâlâ yürürlükteki tablodur. Araç Muayene Yönetmeliği 9 Ekim 2026'da değişti; bu değişiklik istasyon işleticilerinin denetimi ve idari yaptırımlarıyla ilgili olup muayene sonuçları, ücretsiz tekrar ve süre kuralları aynı kaldı.

Muayene sonucu kaç türlü çıkar? Hafif kusur, ağır kusur, emniyetsiz ne demek?

Araç muayene raporunuz dört sonuçtan biriyle kapanır: Kusursuz, Hafif Kusurlu, Ağır Kusurlu veya Emniyetsiz. İlk ikisinde aracınız geçer ve muayeneniz onaylanır. Son ikisinde rapor onaylanmaz, aracınız kalır ve muayene tekrarına girmeniz gerekir. Bu ayrımın tanımları Bakanlığın "Araç Muayenesi Sonucu Belirlenen Eksikliklere İlişkin Kusur Grupları Yönergesi"nde yapılmıştır.

Buradaki en kritik nokta şu: hafif kusurun sayısı önemli değildir. Raporunuzda beş tane hafif kusur olsa bile, tek bir ağır kusurunuz yoksa muayeneden geçersiniz. İstasyondan "şuna şuna hafif kusur yazdım" diye çıkıyorsanız, kalmadınız — sadece bilgilendirildiniz.

Hangi arıza sizi kaldırır, hangisi sadece rapora yazılır?

Tablonun en şaşırtıcı tarafı burası. Sezgilerinizin tersine çalışan çok sayıda satır var. Aşağıdakilerin tamamı, binek otomobil (tabloda 6. taşıt sınıfı) için geçerli, güncel tablodan birebir alınmış kusur kodlarıdır.

Bu tablodan çıkarılacak üç ders var.

Birincisi, gösterge panelindeki her lamba eşit değil. ABS lambası yanıyorsa kalırsınız; airbag lambası yanıyorsa kalmazsınız. Sebebi mantıklı: ABS, frenlemenin bir parçasıdır ve fren sistemi tablonun en sert bölümüdür. Ustaların bir kısmı "panelde ışık varsa muayeneye sokma" der; bu genelleme, size gereksiz masraf çıkarır.

İkincisi, damlayan her sıvı aynı şey değil. Motorunuz yağ damlatıyorsa hafif kusurla geçersiniz. Ama aynı damlama fren hidroliğiyse ağır kusurdur ve kalırsınız. Muayeneye girmeden önce aracınızın altına karton serip ne damladığına bakmanız, tek başına bir muayene sonucunu değiştirebilir.

Üçüncüsü, far ayarı sizi kaldırmaz. İstasyonda "kısa hüzmeli far ayarsız" yazıldığında bu bir hafif kusurdur. Sağ dikiz aynanız kırıksa da geçersiniz — ama sol aynanız yoksa kalırsınız, çünkü sürücü tarafındaki görüş kaybı ağır kusur sayılır.

Birinci dersin pratik karşılığı, muayeneye girmeden ABS lambasının arkasındaki kaydı okutmaktır; en sık çıkanlar C0035 ve C0040 (ön tekerlek hız sensörleri), daha seyrek olarak C0110 (ABS pompa motoru devresi) olur. Sensör, pompa motorunun yanında çoğu zaman ucuz kalır.

"Emniyetsiz" raporu ne zaman verilir?

Emniyetsiz, tablodaki en ağır sonuçtur ve son derece nadirdir: 794 satırın yalnızca 22'si bu gruptadır. Daha da çarpıcı olanı, bu 22 satırın neredeyse tamamının tek bir sistemle ilgili olmasıdır — frenler.

Binek otomobil için emniyetsiz sonucu doğurabilecek durumlar şunlardır:

• Servis freni asgari frenlemeye ulaşamıyor (2.1.1) — yani araç yeterince duramıyor
• Ön veya arka fren diski/kampanası aşınma sınırına ulaşmış (2.27.58, 2.27.59, 2.27.77, 2.27.78)
• Fren diski veya kampanası hasarlı (2.27.79, 2.27.80, 2.27.89, 2.27.90)
• Fren diski/kampanası salgı veya ovallik yapıyor (2.27.84, 2.27.85)
• Fren diski hiç yok (2.27.87, 2.27.88)
• Direksiyon tutukluluk yapıyor (3.2.1)
• Şasi numarasının bulunduğu parça uygunsuz değiştirilmiş (1.1.53)

Geri kalan emniyetsiz satırları römork ve çekici sistemlerine aittir; sıradan bir otomobil sahibini ilgilendirmez.

Pratikte bunun anlamı şudur: emniyetsiz raporu alıyorsanız muhtemelen frenleriniz bitmiştir. Bu, "kağıt işi" bir sorun değildir. Diskin aşınma sınırına ulaşması, diskin artık ısıyı taşıyamayacak kadar inceldiği anlamına gelir; uzun bir inişte fren sönmesi (fade) yaşama riskiniz gerçektir. Bakanlığın sıkça sorulan sorularına göre muayene tekrarı için verilen 1 aylık süre, azami tamir süresidir ve aracın bu sürede trafiğe çıkması için bir hak doğurmaz. Emniyetsiz raporu almış bir aracı "nasıl olsa bir ay var" diye kullanmak, tam olarak yönergenin engellemeye çalıştığı davranıştır.

Muayeneden kaldıysanız tekrar hakkınız nasıl işler?

Ağır kusurlu veya emniyetsiz bulunan araçlar için muayene raporu onaylanmaz. Eksikliği giderdikten sonra en geç 1 ay içinde, bir defaya mahsus, ücretsiz muayene tekrarı hakkınızı kullanabilirsiniz. Bu hakkı Türkiye genelinde aynı araç grubuna hizmet veren tüm istasyonlarda kullanabilirsiniz — kaldığınız istasyona dönmek zorunda değilsiniz.

Buradaki tuzak süredir. Bakanlığın açıklamasına göre 1 aylık süre geçtikten sonra muayene tekrarına gelirseniz ücretsiz tekrar hakkınızı kaybedersiniz ve baştan, ücretli bir genel muayene yaptırmak zorunda kalırsınız. Yani parçayı bulamadınız, usta işi uzattı derken ay dolduğunda ödeme yeniden başlar.

İkinci pratik nokta: tekrar muayenede rapordaki kusurların giderilip giderilmediği kontrol edilir; aracı onarırken raporda yazan kodlardaki eksikliği eksiksiz kapatın. Muayene tekrarına gelen araçta tadilat yapılmışsa araç özel muayeneye tabi tutulur (Araç Muayene Yönetmeliği, madde 8).

Muayeneye gitmeden önce kendiniz neleri kontrol etmelisiniz?

Muayeneden kalmaların önemli bir kısmı, aracın mekaniğiyle değil hazırlıksız gitmekle ilgilidir. TÜVTÜRK'ün kendi muayene öncesi kontrol listesindeki maddelerle tablodaki ağır kusurları birleştirdiğimizde, evinizin önünde on beş dakikada yapabileceğiniz kontroller şunlar:

1. Önce borç kontrolü yapın. TÜVTÜRK açıkça belirtiyor: trafik cezası, vergi borcu ve OGS/HGS kaçak geçiş cezası gibi borçları olan araçların muayene işlemleri başlatılmaz. Bu bir kusur değil — istasyona kadar gidip sıraya girip geri dönmek demektir. e-Devlet üzerinden birkaç dakikada bakılır.

2. Geçerli egzoz emisyon ölçümünüz olsun. Geçerli egzoz emisyon ölçümü bulunmaması doğrudan ağır kusurdur (14.6.3). Ölçüm, sabit istasyonlarda randevusuz yaptırılabiliyor.

3. Bütün lambaları tek tek yaktırın. Kısa far, uzun far, sinyaller, stoplar, plaka lambası, sis. Farlardan birinin yanmaması ağır kusurdur (5.3.9). Bir yakınınızdan aracın arkasına geçip fren pedalına bastığınızda stopları kontrol etmesini isteyin — tek başına yapılamayan tek kontrol budur.

4. Lastik diş derinliğine bakın. Kusurlar tablosuna göre lastiğin profil (diş) derinlik sınırının aşılması ağır kusurdur (6.8.6). Lastiklerin yanağında balon, yarık veya kesik olması da ağır kusurdur (6.7.14, 6.7.15). Aynı aks üzerinde farklı ebatta lastik kullanmak da öyle (6.11.3) — kışın tek lastik patlayıp farklı ebat taktıysanız unutmuş olabilirsiniz.

5. Emniyet kemerlerini çekin. Ön ve arka kemerlerin veya kilitlerinin kullanılamaz durumda olması ağır kusurdur (13.1.15, 13.1.16). Arka koltuk kemerlerini yıllardır kullanmıyorsanız, kilitlerin çalıştığını kontrol edin.

6. Silecekleri ve ön camı gözden geçirin. Ön camda görüşü engelleyen hasar ağır kusurdur. Buradaki modern ayrıntıya dikkat: ön camda şerit takip/ADAS kamerasının görüş alanındaki hasar da ağır kusur sayılıyor (4.1.56). Yeni nesil araçlarda dikiz aynasının arkasındaki küçük bir taş çatlağı, camın geri kalanı temiz olsa bile sizi kaldırabilir. Bu satır, tablonun güncelliğini gösteren iyi bir örnek.

LED far, cam filmi ve spor egzoz: modifiyeli araç muayeneden geçer mi?

Kısmen. Tablo, modifikasyon türüne göre net biçimde ayrışıyor:

En çok yanılgıya düşülen madde LED far. Halojen far grubuna LED ampul takmak Türkiye'de çok yaygın; ucuz ve parlak görünüyor. Burada bir ayrımı doğru kurmak gerekiyor: tablodaki 5.3.24 kodu LED farı doğrudan yasaklamıyor, baktığı şey ışığın kırılma açısı ve eğim çizgisi. Ama pratikte sorun tam burada çıkıyor — LED ampul, halojen reflektörün odak noktasına oturacak şekilde tasarlanmadığı için ışığın kırılma açısı bozulur ve karşıdan gelene çarpar. Muayenede bu tespit edilirse aldığınız sonuç hafif kusur değil, ağır kusur olur.

Cam filminin hafif kusur olması ise sizi rahatlatmasın. Muayeneden geçmeniz, filmin trafikte serbest olduğu anlamına gelmez; bunlar birbirinden ayrı iki konudur ve trafik denetiminde ayrıca değerlendirilir.

Elektrikli aracınızda muayene hiç yapılmayabilir mi?

Evet — ve bu, tablonun en yeni bölümlerinden biri. Elektrikli araçlarda beş durum, kusur bile sayılmadan doğrudan "muayene gerçekleştirilmez" sonucunu doğuruyor:

• Gösterge panelinde batarya için yüksek sıcaklık uyarısı olması
• Gösterge panelinde elektrik sistemine ait arıza uyarısı olması
• Bataryanın boş olması veya aracın çalışmaması
• Batarya gövdesinde akıntı/sızıntı olması
• Batarya soğutma sisteminde akıntı, sızıntı veya uyarı ikazı olması

Yani elektrikli aracınızla muayeneye giderken şarjınızın dolu olması pratik bir zorunluluk. Bataryası boş bir elektrikli araç, ağır kusur bile almaz; muayene süreci hiç başlamaz. Sıcak havada hızlı şarjdan çıkıp doğrudan istasyona giderseniz batarya sıcaklık uyarısı görme ihtimaliniz de vardır; aracı biraz dinlendirip öyle girmek mantıklıdır.

TÜVTÜRK'ün bakmadığı tek şey: lastiğinizin yaşı

Kusurlar tablosunun tamamını lastik yaşı kriteri için taradım: yok. Tablo lastiğin diş derinliğine, yanağındaki balona, yarığına, ebadına bakıyor; kaç yıllık olduğuna bakmıyor. Buna karşılık aynı tabloda LPG/CNG deposu için bir yaş sınırı var — "yakıt/gaz deposu üreticinin belirlediği yaş sınırı aşılmış" ağır kusurdur (14.1.34). Yani mevzuat yaş kavramını biliyor, sadece lastiğe uygulamıyor.

Bu boşluk özellikle yaz sıcağında önem kazanıyor. Az kullanılan, garajda duran, dişi hâlâ derin görünen lastikler muayeneden sorunsuz geçer. Ama lastik yaşlandıkça kauçuk sertleşir ve yanak yapısı yorulur; sıcak asfaltta, yüklü bir araçla, uzun yolda yüksek hızda bu lastikler diş derinliğiyle ilgisi olmayan bir şekilde patlayabilir.

Üreticinin kendi tavsiyesi bu konuda net. Bridgestone, lastiklerinin "kalan diş derinliğine bakılmaksızın on yıl sonra hizmetten çıkarılmasını" öneriyor. "Kalan diş derinliğine bakılmaksızın" ifadesi kilit: muayenenin baktığı tek lastik ölçütü, üreticinin "bakmayın" dediği ölçüt. (Bu, Bridgestone'un kendi ürünleri için tavsiyesidir; mevzuat hükmü değildir.)

Lastiğinizin yaşını okumak otuz saniye sürer. Yanaktaki DOT kodunun son dört rakamı üretim tarihidir: ilk iki rakam hafta, son iki rakam yıl. "2224" yazıyorsa lastik 2024'ün 22. haftasında üretilmiştir. Uzun yola çıkmadan önce dört lastiğe de bakın; stepneyi de unutmayın — hiç kullanılmayan stepne yıllar içinde yaşlanır ve tam da lazım olduğu anda çalışması beklenir.

Muayene ne zaman gelir? Erken gitmek işinize yarar mı?

Hususi ve resmî otomobiller ilk muayenesini üç yaş sonunda, sonrasında iki yılda bir yaptırır. Ticari otomobiller, kamyonetler, minibüsler, kamyonlar ve diğer motorlu araçlar ise ilk bir yaş sonunda, sonrasında yılda bir muayeneye girer (Araç Muayene Yönetmeliği, madde 14).

Erken gitme konusunda çoğu sürücünün bilmediği bir kural var. TÜVTÜRK'ün açıkladığı örneğe göre muayene süreniz 28 Şubat'ta dolacaksa ve siz 18 Ocak'ta muayene yaptırırsanız, bir sonraki muayene döneminiz 18 Ocak üzerinden işlemeye başlar. Yani erken gitmek kazandırmaz; aksine, aradaki kırk günü hediye etmiş olursunuz. Muayene tarihinizi süre dolmaya yakın planlamak, uzun vadede size zaman kazandırır. TÜVTÜRK'ün işletme süresi 14 Ağustos 2027'de bitiyor ve istasyonları 15 Ağustos 2027'den itibaren yeni işletmeci TURKA devralacak; o tarihe kadar bu yazıdaki kurallar geçerli (ayrıntılı haber).

Sıkça Sorulan Sorular

Hafif kusurla muayeneden geçer miyim? Evet. Hafif kusur, yönergenin tanımıyla "yeniden muayenesine gerek duyulmayan" kusurdur. Rapora işlenir ama muayeneniz onaylanır. Kaç tane olduğunun önemi yoktur.

Muayeneden kalırsam tekrar ücret öder miyim? Aynı istasyona mı gitmeliyim? Eksikliği giderip 1 ay içinde giderseniz ödemezsiniz — bir defaya mahsus ücretsiz muayene tekrarı hakkınız var ve bu hakkı Türkiye genelinde aynı araç grubuna hizmet veren tüm istasyonlarda kullanabilirsiniz; kaldığınız istasyona dönmek zorunda değilsiniz. 1 aylık süre geçerse bu hakkı kaybedersiniz ve baştan ücretli genel muayene yaptırmanız gerekir.

Gösterge panelinde motor arıza lambası yanıyorsa muayeneden kalır mıyım? Doğrudan bir "motor arıza lambası yanıyor" kusuru yerine, tablo sistem bazında değerlendirir. ABS ikaz sistemi hata bildiriyorsa ağır kusurdur (2.33.11) ve kalırsınız. Airbag kontrol lambasının sönmemesi ise hafif kusurdur (5.17.4). Ayrıca geçerli egzoz emisyon ölçümünüz yoksa, lambadan bağımsız olarak ağır kusur alırsınız.

Muayeneye aracın sahibinin gitmesi şart mı? Hayır. TÜVTÜRK'ün açıklamasına göre istasyonlarda araç muayenesi yapılırken ruhsat sahibi olması şartı aranmıyor; aracı muayeneye bir başkası da getirebilir.

Cam filmi yüzünden muayeneden kalır mıyım? Güncel tabloya göre hayır; camlara sonradan film yapıştırılmış olması hafif kusurdur (4.1.42). Ancak bu, filmin trafikte serbest olduğu anlamına gelmez — muayene ile trafik denetimi ayrı konulardır.

Emniyetsiz raporu alırsam aracımı kullanabilir miyim? Hayır. Emniyetsiz, yönergedeki tanımıyla "can ve mal emniyeti ile trafik güvenliği açısından tehlikeli olacak derecede" eksikliktir ve pratikte neredeyse her zaman fren sisteminden kaynaklanır. Bakanlığa göre tamir için verilen 1 aylık süre, aracın trafiğe çıkması için bir hak doğurmaz.

Kusur kodları ve grupları, Bakanlığın 1 Haziran 2026'dan itibaren uygulanan kusurlar tablosundan binek otomobil (6. taşıt sınıfı) için alınmıştır. Aracınızın sınıfı farklıysa bazı satırların grubu değişebilir. Kusur sayıları (492 ağır / 280 hafif / 22 emniyetsiz) tablonun sekiz taşıt sınıfının tamamını kapsayan toplam sayımdır; bir otomobil sahibi bunun alt kümesiyle karşılaşır.